Traszka zwyczajna (Lissotriton vulgaris)

Traszka zwyczajna to charakterystyczny płaz ogoniasty, występujący w niemal całej Europie, również w Polsce.  Jest to gatunek nizinno-wyżynny, zdarza się, że występuje na obszarze do 1500 m n.p.m. W Polsce na przykład płaz jest widywany w Karkonoszach. Oprócz Europy występuje również w Azji.

Traszka zwyczajna opis wyglądu

Jest to jeden z mniejszych gatunków traszki. Długość ciała dochodzi do ok. 11 cm, masa ciała do 4-5 g.  Ciało jest wydłużone, smukłe, łagodnie spłaszczone bocznie. Przez środek grzbietu przebiega fałd skórny. Ogon łagodnie zwęża się ku końcowi, na końcu wyraźnie szpiczasty. Poza okresem godowym przybiera odcienie brązu i zieleni. Samce często są dodatkowo nakrapiane ciemniejszymi plamkami. Brzuch jest z reguły jaśniejszy, jasnokremowy lub jasnopomarańczowy. Głowa jest mała i wąska, oczy lekko skośne z okrągłymi źrenicami o złocistych tęczówkach.

płaz
trasz­ka zwyczajna

Dymorfizm płciowy jest nieznaczny, najbardziej zauważalny w okresie godowym. Samice są pulchniejsze, mają z reguły liczniejsze i mniejsze plamki na całej powierzchni ciała. Samice są również jaśniejsze i mniejsze od samców. Wśród płazów zdarzają się osobniki albinotyczne.

Traszka zwyczajna – cechy charakterystyczne środowiska życia

Traszka zwyczajna okresowo przebywa w wodzie, zwłaszcza w okresie godowym. Prowadzi nocny tryb życia. Na co dzień ukrywa się pod kamieniami, liśćmi, kłodami drzew lub w norach gryzoni. Chętnie opuszcza kryjówki w deszczowe dni. Najczęściej spotkamy ją w lasach mieszanych, liściastych, blisko łąk, parków, ogrodów i sadów o wilgotnym podłożu. Na wsi traszki zwyczajne ukrywają się także w piwnicach.

W październiku zapadają w sen zimowy. Zasypują się liśćmi, mchem, znajdują wygodne nory lub dziury w zbudowaniach. Budzą się w marcu, jednak zależy to od warunków atmosferycznych.

traszka zwyczajna
trasz­ka zwy­czaj­na (Lis­so­tri­ton vulgaris)

Czym żywi się traszka zwyczajna?

Płazy odżywiają się drobnymi bezkręgowcami oraz innymi płazami. Lubią dżdżownice, ślimaki, pająki, owady, roztocza. Na lądzie są praktycznie bezbronne, ponieważ poruszają się wolno i nie są w stanie uciec przed drapieżnikami. Jedyną bronią jest nieprzyjemnie pachnąca wydzielina, która pojawia się na ciele w sytuacji zagrożenia. Jej odór i smak odstraszają potencjalnych wrogów.

Rozmnażanie traszki zwyczajnej

Gody traszki odbywają się najwcześniej ze wszystkich gatunków płazów żyjących w Polsce. Płazy żyją w zgodzie z traszkami grzebieniastymi i często zimują lub rozmnażają się w pobliżu siebie. Gody odbywają się w okresie, gdy ziemia pokryta jest jeszcze śniegiem, a woda lodem. Do zapłodnienia dochodzi w wodzie mulistej, z gęstą roślinnością, często zanieczyszczonej. Płaz bardzo szybko adaptuje się do warunków panujących w wodzie.

traszka zwyczajna
trasz­ka zwyczajna

Samiec odbywa taniec godowy, ale to samica umieszcza w kloace spermatofor samca. Potem samica składa jaja, które ukrywa przed drapieżnikami w zawiniętych liściach. Po kilku tygodniach pojawiają się larwy, które po następnych kilku miesiącach przeobrażają się w młode traszki i opuszczają zbiornik. Jeżeli warunki są niesprzyjające, może dojść do przedłużenia się okresu larwalnego, aż do następnej wiosny.

traszka zwyczajna (Lissotriton vulgaris)
trasz­ka zwy­czaj­na (Lis­so­tri­ton vulgaris)

Traszka zwyczajna – zagrożenia

Na traszkę zwyczajną, podobnie jak tysiące innych gatunków zwierząt czyha wiele zagrożeń. Wiele z nich wynika z działalności człowieka. Pogarszanie się jakości wód, osuszanie terenów podmokłych, urbanizacja czy usuwanie drzew pozbawia płazy naturalnego środowiska życia. Na szczęście traszki dosyć szybko przystosowują się do niekorzystnych warunków i wciąż walczą o przetrwanie. W Polsce podlegają ochronie gatunkowej, jednak uważa się, że na świecie występują na tyle licznie i są dość odporne, dlatego nie zagraża im wyginięcie.