Okrzemki glony to częsty gość w akwarium, zwłaszcza w nowym zbiorniku. Tworzą brązowy, pylisty nalot na szybach, kamieniach i liściach roślin. Wyglądają nieestetycznie, ale zwykle nie szkodzą rybom. W tym poradniku wyjaśniamy, skąd biorą się okrzemki w akwarium, jak je usunąć i jak nie dopuścić do ich powrotu.
Czym są okrzemki glony?
Okrzemki to jednokomórkowe glony. Każda komórka ma twardy pancerzyk z krzemionki, czyli związku krzemu. W przyrodzie żyją w morzach, jeziorach, rzekach, a nawet na wilgotnej glebie. Ponadto wytwarzają ogromne ilości tlenu i stanowią pokarm dla wielu zwierząt. O ich roli w morzach piszemy w artykule okrzemki w oceanie.
Okrzemki mają różne kształty, ale każda komórka jest otoczona krzemionkowym pancerzykiem.
Jak rozpoznać okrzemki glony w akwarium?
Okrzemki tworzą brązowy lub rdzawy nalot. Najczęściej pojawia się on na szybach, piasku, korzeniach i wolno rosnących roślinach, na przykład na anubiasach. Nalot jest miękki, dlatego łatwo zetrzeć go palcem lub gąbką.
Okrzemki czy sinice?
Okrzemki łatwo pomylić z sinicami, jednak to zupełnie inne organizmy. Sinice to bakterie, które tworzą śliski, ciemnozielony lub niebieskozielony kożuch. Ponadto mają nieprzyjemny, stęchły zapach i szybko odrastają po usunięciu. Okrzemki są natomiast brązowe, nie pachną i nie tworzą grubych płatów.
Skąd biorą się okrzemki glony w akwarium?
Najczęstsze przyczyny to:
- nowy zbiornik, w którym nie ustaliła się jeszcze równowaga biologiczna,
- krzemiany w wodzie, pochodzące z wody wodociągowej lub niektórych podłoży,
- nadmiar składników pokarmowych, na przykład azotanów i fosforanów z resztek karmy,
- słabe lub źle dobrane oświetlenie, przy którym rośliny rosną wolno,
- mało roślin, które mogłyby konkurować z glonami o pokarm.
W nowym akwarium okrzemki pojawiają się zwykle w pierwszych tygodniach. Następnie, gdy rozwiną się bakterie i rośliny, często znikają same.
Jak usunąć okrzemki glony z akwarium?
Najlepiej połączyć kilka prostych metod:
- Zetrzyj nalot z szyb skrobaczką lub gąbką przeznaczoną do akwarium.
- Odmul podłoże i usuń resztki karmy.
- Regularnie podmieniaj część wody, na przykład 20 do 30% raz w tygodniu.
- Karm ryby oszczędnie, tak aby zjadały całą porcję w kilka minut.
- Dobierz oświetlenie do roślin i nie wydłużaj go ponad 8 do 10 godzin dziennie.
- Dosadź szybko rosnące rośliny, które zabiorą glonom składniki pokarmowe.
Przy dużej ilości krzemianów w kranówce pomaga wkład filtracyjny wiążący krzemiany. Środki chemiczne przeciw glonom stosuj natomiast ostrożnie, bo mogą zaszkodzić roślinom i krewetkom.
Miękka gąbka do akwarium usuwa okrzemki z szyb bez rysowania.
Jakie zwierzęta zjadają okrzemki glony?
W walce z okrzemkami pomagają zwierzęta, które zeskrobują nalot z powierzchni. Najlepiej sprawdzają się:
- otoski, małe i spokojne sumiki, które chętnie zjadają brązowy nalot,
- zbrojniki, czyli popularne glonojady z rodzaju Ancistrus,
- krewetki, na przykład krewetka red cherry i krewetka Amano,
- ślimaki z rodzaju Neritina, które czyszczą szyby i kamienie.
Pamiętaj jednak, że zwierzęta nie zastąpią dobrej pielęgnacji. Ponadto glonojady potrzebują także karmy roślinnej, gdy nalotu zabraknie.
Zbrojnik ma pyszczek w kształcie przyssawki, którym zeskrobuje nalot z szyb i kamieni.
Czy okrzemki są szkodliwe dla ryb?
Nie. Okrzemki nie trują ryb ani roślin. Jednak gruba warstwa nalotu zasłania liście, przez co rośliny gorzej rosną. Dlatego warto je usuwać, choć nie trzeba się ich bać. Jeśli zakładasz pierwsze akwarium, przeczytaj też, czy warto mieć w domu akwarium. Więcej o budowie tych glonów znajdziesz w Encyclopaedia Britannica.
Najczęściej zadawane pytania
Po jakim czasie znikają okrzemki w nowym akwarium?
Zwykle po kilku tygodniach, gdy zbiornik dojrzeje biologicznie. Pomaga to szybsze dosadzenie roślin.
Czy okrzemki glony świadczą o złej wodzie?
Nie zawsze. Często oznaczają tylko młody zbiornik lub krzemiany w wodzie z kranu.
Czy wyłączenie światła usunie okrzemki?
Kilkudniowe zaciemnienie może osłabić glony, ale szkodzi też roślinom. Dlatego lepiej działać metodami opisanymi wyżej.
Powiązane wpisy:
Okrzemki w akwarium: skąd się biorą i jak je zwalczać
Okrzemki w oceanie: jaką rolę pełnią w przyrodzie i klimacie?
Jak czyścić szyby w akwarium? Akcesoria, glony i kamień
Otosek przyujściowy: wygląd, hodowla i żywienie w akwarium
Równowaga biologiczna w akwarium: czym jest i jak ją utrzymać
Zbrojnik niebieski (Ancistrus): wygląd, akwarium i hodowla
